Schepping, intelligent design, evolutie (4) Het ontstaan van het universum

In het voor gaande hoofdstuk hebben wij gezien dat er voldoende redenen zijn om een Bijzondere Maker achter het ontwerp van het universum te zien. Als wij het geheel bekijken zouden wij voldoende redenen om de doelgerichtheid van Zijn Werk te zien als een krachtige demonstratie van Zijn grootheid en wijsheid.

Bijbel en Wetenschap – Wetenschap en Bijbel: Geloof en onderzoek:

Schepping, intelligent design, evolutie (4) Het ontstaan van het universum

Het onwaarschijnlijke heelal

Maar in de fysica liggen de eigenschappen onveranderlijk vast: die wijzigen niet. En dus kun je daar uit wel conclusies trekken over hoe het vroeger was. Waar het in de biologie intussen moeiteloos mogelijk is te betogen, zelfs aannemelijk te maken, dat die buitengewoon goede aanpassing van allerlei levensvormen op den duur vanzelf is ontstaan, kan dat voor de wetten van de fysica absoluut niet. Maar dan moet die buitengewoon goede onderlinge afstemming van natuurwetten waar het hele bestaan van ons heelal van afhangt, er dus van het begin af aan zijn geweest. En die goede onderlinge afstemming is juist de laatste decennia zo vreselijk duidelijk geworden. Als die er niet zou zijn, zou dit heelal nooit hebben bestaan, of in elk geval nooit lang genoeg om een aarde met levende wezens voort te brengen. Dan waren wij er nu dus echt niet geweest. Zonder in detail te gaan, kan ik u melden dat moderne fysici het er redelijk over eens zijn dat een heelal zoals wij dat bewonen een buitengewoon uitzonderlijke toevalligheid zou zijn, wanneer dat geheel als gevolg van toeval zou zijn ontstaan.

Artistieke weergave van een niveau 2 multiversum.

Waarom zien we wat we zien

Als mogelijk rationele verklaring voor dit ‘schijnbare’ toeval wordt wel het zogenaamd ‘anthropisch principe’ aangedragen. {het door Robert Dicke voorgestelde en door John D. Barrow en Frank J. Tipler verder uitgewerkte idee dat er een nauw verband bestaat tussen ons mens-zijn en de eigenschappen van het heelal. } Dit bestaat in twee varianten; een sterke en een zwakke versie. In beide gevallen is het uitgangspunt dat het nooit helemaal toevallig kan zijn dat het heelal dat wij waarnemen, die buitengewoon opvallende combinatie van eigenschappen heeft; want als die er niet zou zijn, zouden wij nu niet bestaan, en het dus ook niet kunnen waarnemen en ons daarover verbazen. Anders gezegd: een heelal dat wij waarnemen moet noodzakelijkerwijs wel een dergelijke uitzonderlijke combinatie van eigenschappen bezitten. De sterke versie zegt dan verder: OK, het is erg toevallig, maar ook iets dat erg toevallig is, kan uiteindelijk gebeuren, en wij zijn degenen die deze mazzel hebben. De zwakke versie zegt: er zijn gewoon heel erg veel universa (heelallen), nu (als het ware naast elkaar), of ooit geweest (als het ware opvolgend na elkaar), en noodzakelijkerwijs wonen wij dan uiteraard in dat ene universum waar het ontstaan van leven mogelijk was. Dan is het dus niet meer toevallig dat er zo’n speciale variant bestaat, want er zijn er zoveel (geweest) dat dit statistisch mogelijk is, maar het is ook niet toevallig dat het heelal van ons die speciale variant is, want een andere mogelijkheid is er niet.

Is dit wetenschap?

De relevante vraag is echter: kun je die ‘verklaring’ volgens het anthropisch principe beschouwen als wetenschap?

Daaraan bestaat bij een aantal wetenschappers terechte twijfel. Het is geen theorie die je kunt toetsen (de basisvoorwaarde voor een wetenschappelijke theorie), want er is geen enkele reële mogelijkheid om het bestaan van andere universa vast te stellen. Maar dan is het niet meer dan een onbewijsbaar ‘geloof’, en dan kun je je terecht afvragen waarom het geloof ineen onbegrensd aantal universa rationeler zou zijn dan het geloof ineen onbegrensde God, zoals een van hen eens opmerkte. Het opmerkelijke is overigens dat die bepaalde wetenschapper begon met een poging een rationele verklaring te geven voor het bestaan van dat buitengewoon onwaarschijnlijke heelal van ons, maar intussen (blijkens zijn achtereenvolgende boeken) al is opgeschoven naar de mening dat de meest waarschijnlijke verklaring toch moet zijn gelegen in het bestaan van een of andere vorm van intelligentie die het zo ontworpen heeft. Met andere woorden: intelligent design, maar dan voor het geheel (het heelal in zijn totaliteit) in plaats van voor een deelonderwerp (het leven op aarde). Of je die intelligentie dan God wil noemen, moetje volgens hem dan maar voor jezelf uitmaken.

Een interessante gedachte van een wetenschapper die er niet op uit was het bestaan van God te bewijzen, maar die wel eerlijk genoeg is om strikt wetenschappelijk te blijven redeneren. Want dat laatste is lang niet altijd het geval; maar daar wil ik de volgende keer naar kijken.

Conclusie

De conclusie nu lijkt echter te zijn dat er voldoende reden is om te geloven in een intelligent design (intelligent ontwerp), maar dat daar betere redenen voor zijn dan te wijzen op de veelheid aan levensvormen.

R.C.R.

+

Voorgaande

Wetenschappers, filosofen hun zeggen, geloven en waarheden

Schepping, intelligent design, evolutie – Ontstaan en ontwikkeling van het leven op aarde (1)

Schepping, intelligent design, evolutie – Ontstaan en ontwikkeling van het leven op aarde (2)

Schepping, intelligent design, evolutie (3) – Godsbewijzen van heidense filosofen en horlogemakers

Advertisements

Uit de oude doos: De da Vinci code

Naast de ophef over het Evangelie van Judas gonsde het ook in 2006 van een complottheorie in het Vaticaan.

Wij schreven toen

Het zal u niet ontgaan zijn dat er recent enige commotie is ontstaan rond de schrijver Dan Brown, meer speciaal rond zijn mysterieroman ‘De daVinci code’. Het werk is fictie, zoals elke roman, maar is losjes gebaseerd op een mengsel van historische werkelijkheid en reeds lang bekende buiten-bijbelse verhalen en theorieën over Jezus. En een kundig auteur als Dan Brown weet zo’n mengsel wel te verwerken tot een knap geschreven en spannend verhaal, met als gevolg dat zijn boek intussen in miljoenen-oplage over de toonbank gaat. Maar het blijft uiteraard fictie met geen groter waarheidsgehalte dan, om maar iets te noemen, ‘de scheepsjongens van Bontekoe’. Tot zover dus niets nieuws, of het moest zijn dat hij zijn ‘plot’ in feite iets te veel zou hebben ‘geleend’ van andere auteurs, zoals die intussen beweren (daar loopt inmiddels een rechtszaak over). Maar toen werd het verfilmd, en vervolgens brak ‘de hel’ los.
The da vinci code final.jpg Om een of andere reden schijnt een film (bioscoop of TV) in zulke gevallen een schijn van werkelijkheid op te roepen, die boeken nooit helemaal bereiken. En dus lopen christelijke groeperingen overal ter wereld ineens te hoop en organiseren demonstraties en boekverbrandingen, waarbij de islamitische commotie over ‘De Duivelsverzen’ in het niet lijkt te verzinken. Dat steekt wat merkwaardig af tegen het minstens even grote ‘succes’ van een serie boeken, even commercieel van opzet, die in de VS worden verkocht als ‘christian fiction’, waarin een even fictieve beschrijving wordt gegeven van ‘het einde der tijden’, minstens even losjes gebaseerd op het Bijbelboek Openbaring. In tegenstelling tot het verhaal van Dan Brown wordt dit door veel evangelische christenen echter juist ‘de hemel in geprezen’ en als een mogelijke weergave van de toekomstige werkelijkheid gezien. En je telt daar als christen dus eigenlijk nauwelijks nog mee als je dat niet gelezen hebt.

Per saldo lijkt de enige gemeenschappelijke factor te bestaan in een opvallend gebrek aan echte Bijbelkennis. Wie zijn Bijbel voldoende kent, kan zich permitteren zijn schouders op te halen, en zulke boeken te zien voor wat ze zijn: lucratieve geldbronnen. Maar voor wie onvoldoende (of geen) Bijbelkennis bezit is zo’n vervaging van de grens tussen fictie en werkelijkheid kennelijk buitengewoon verblindend, en dan ofwel duivels en bedreigend, of juist een stralend brandpunt voor zijn geloof.

R.C.R.

 

+

Voorgaande

Uit de oude doos: Het Judasevangelie

Uit de oude doos: Het Judasevangelie

In 2006 was er heel wat ophef over het Evangelie van Judas.

Wij schreven toen

Wie in onze wereld aandacht wil trekken, zit altijd goed met complottheorieën, vooral op christelijk gebied. Jezus zou niet op aan een paal gestorven zijn, en dus ook niet echt uit de dood zijn opgestaan. Paulus zou een Romeins ‘undercover agent’ zijn geweest die, met listige verdraaiingen van Jezus’ boodschap, de christenen zou hebben wijsgemaakt dat ze de (Romeinse) overheid moesten gehoorzamen.

De lijkwade van Turijn zou ’s werelds eerste foto zijn, gemaakt door Leonardo da Vinci, die daarmee het Vaticaan een of andere duistere poets heeft willen bakken. Je kunt het zo gek niet verzinnen of het is verkondigd.

Nu heeft de National Geographic Society (NGS) weer uitgepakt met het verhaal dat Judas juist de ‘goede’ man was en alle andere apostelen slechterikken, of in elk geval domoren. De basis voor dit laatste verhaal is de ‘sensationele’ vondst van ‘het evangelie naar Judas’.
Nu is dat verhaal over de edele bedoelingen van Judas al bijna net zo oud als het christendom zelf, en dus niet echt nieuw. En het bestaan van dit ‘evangelie’ is ook al meer dan 18 eeuwen bekend, zij het alleen uit vermeldingen. Halfweg de vorige eeuw is er echter een late Koptische versie van opgedoken, waar sindsdien een erg schimmig spel mee gespeeld is, met als voornaamste trefwoord: geld.

Eerste pagina van het Evangelie van Judas (Pagina 33 van de Codex Tchacos)

Nu heeft de NGS met een fors bedrag de vertaling van de tekst gesponsord, en uiteraard wil men daar wat van terugzien. Dat wordt nu sensationeel in het nieuws gebracht,met complottheorie: eindelijk komt de echte waarheid aan het licht.
Helaas staat de NGS niet bekend om haar wetenschappelijke benadering van het christendom. Dit geschrift is er een uit een lange reeks van zogenaamde gnostische geschriften. Gnostiek is een leer van ‘ingewijd zijn in verborgen kennis’ (gnostiek is afgeleid van ‘gnosis’ = kennis). Gnostiek maakt gebruik van christelijke, of christelijk klinkende, elementen, maar moet in zijn aard feitelijk als niet-christelijk worden getypeerd. Voor zover de Bijbel al een rol speelt, wordt deze zeer ‘spiritueel’ en symbolisch geïnterpreteerd. Extreme stromingen zien ‘Jehova’ zelfs als de god van het kwaad, die de gangbare leer heeft verspreid als een dekmantel voor zijn negatieve bedoelingen. Een weldenkende christen, die werkelijk gelooft in God en in Zijn almacht, doet er goed aan te bedenken dat God het onmogelijk kan hebben toegelaten, dat de waarheid 2000 jaar lang door welke belang-hebbende partij dan ook kan zijn achtergehouden, en dat de goedwillende gelovige daar dan de dupe van zou zijn. En wie dat niet wil of kan aanvaarden, zou zich ernstig moeten afvragen in wat voor ‘god’ hij dan wel gelooft.

+

Volgende artikel omtrent complottheorieën: Uit de oude doos: De da Vinci code

Schepping, intelligent design, evolutie – Ontstaan en ontwikkeling van het leven op aarde (2)

Schepping, intelligent design, evolutie – Ontstaan en ontwikkeling van het leven op aarde (2)

Bijbel en Wetenschap – Geloof en onderzoek – een wetenschappelijke benadering

We hebben in het eerste deel van dit artikel al even gekeken naar de vermeende tegenstelling tussen schepping en evolutie, en daarbij geconstateerd dat het ene gaat over ontstaan en het andere over ontwikkeling. Maar wat zijn dan toch de punten die veel christenen doen menen een tegenstelling te zien?

Conflicterende tijdschalen?

Zwarte gaten en sterren

Wel, allereerst is er de tijdschaal. Veel bijbelgetrouwe christenen menen dat we uit Genesis 1 moeten opmaken dat de schepping zich heeft afgespeeld in 6 dagen van 24 uur. En dat op de zesde dag Adam is geschapen. Wanneer je vervolgens de leeftijden in de geslachtsregisters van Genesis 5 en 11 optelt, kom je voor de geboorte van Abraham uit op 1948 jaar na de schepping. En we weten dat Abraham rond 2000 v.Chr. leefde, dus kan de aarde volgens deze opvatting niet ouder kan zijn dan ca. 6000 jaar. De Engelse bisschop Usher berekende de schepping dan ook op exact 4004 v. Chr. (hij wist dit zelfs op de dag af te vermelden, maar dat vindt je in moderne opgaven niet meer terug). Anderzijds gaat de moderne wetenschap er van uit dat het heelal nu zo’n 13,7 miljard jaar oud is, dat onze aarde zo’n 4,5 miljard jaar oud is, dat het leven daarop zo’n 3,5 miljard jaar geleden is ontstaan en dierlijk leven ca. 0,5 miljard jaar geleden. Dat maakt het heelal ruim 2 miljoen maal zo oud als in bovenstaande opvatting, en dierlijk leven altijd nog bijna 100.000 maal zo oud. Dat zijn zeer grote verschillen. Daarnaast lijkt de bijbeltekst ons te vertellen dat elke levenssoort apart door God is geschapen, terwijl de evolutieleer er op neerkomt dat alle leven op aarde is ontstaan uit één enkele oervorm.

Jonge aarde versus oude aarde

We zitten dus uiteindelijk met twee conflictpunten: de tijdschaal en de mate van Gods bemoeienis met het ontstaan van de verschillende levensvormen. Aan de ene kant zijn er de creationisten die geloven in een volledige stap voor stap bemoeienis van God met het proces, en in een jonge aarde. Aan de andere kant zijn er de evolutionisten die geloven in een universele evolutie,
en in een oude aarde Maar strikt genomen gaat het daarbij om twee verschillende aspecten, al is het wel zo dat een universele evolutie noodzakelijkerwijs veel tijd vergt, en daarom niet valt te combineren met de gedachte van een jonge aarde. Maar de gedachte van een schepping valt wel degelijk te combineren met een oude aarde. En het is daarom op zijn minst misleidend om de theorie van een universele evolutie te ‘bestrijden’ met het argument van de leeftijd van de aarde. Toch gebeurt dat op grote
schaal.
Die overtuiging van een jonge aarde is echter volledig gebaseerd op de regelmatig terugkerende zin in Genesis 1:

“Toen was het avond geweest en het was morgen geweest: de eerste (tweede, derde, enz) dag.”

Maar in feite weten we niet precies wat deze uitdrukking ons wil vertellen. Hierover zijn in de loop van de tijd de volgende opvattingen verkondigd:

  • Het voorafgaande (de beschreven scheppingsdaad of -daden) heeft zich afgespeeld gedurende de voorafgaande 24 uur.
  • Het voorafgaande is gedurende die dag geopenbaard aan Mozes (die het vervolgens heeft opgeschreven in het boek Genesis).
  • Het voorafgaande is gedurende de voorafgaande avond bij wijze van instructie geopenbaard aan Adam (die het mondeling of op schrift heeft doorgegeven aan zijn nakomelingen).
  • Het geheel is een ‘dramatische’ voorstelling van Gods werk. Zo’n dramatische voorstelling vinden we bijvoorbeeld ook in 1 Koningen 22:19-22, en in de eerste twee hoofdstukken van het boek Job. Het geeft ons een ‘gedramatiseerd’ verslag dat de essentie beschrijft, maar geen objectieve werkelijkheid.

Het is hier niet de plaats om het voor en tegen van elk van deze suggesties te bespreken, maar het is goed om te beseffen dat we alleen in het eerste geval kunnen beredeneren dat er dan sprake moet zijn van een jonge aarde; in de andere gevallen weten we daar eenvoudig niets over. Het betekent dat we voorzichtig moeten zijn dit argument te gebruiken zolang we niet zeker weten of de Bijbel ons dat wil vertellen.

De kernvraag: hoe of waarom geschapen?

De fout die iedereen lijkt te maken, is Genesis 1 te lezen als een beschrijving van hoe God de aarde heeft geschapen. Maar voor onze behoudenis hoeven we dat helemaal niet te weten. Bovendien gaat het hoofdstuk niet over de schepping (die staat alleen als feit vermeld in vers 1), maar over het bewoonbaar maken van de aarde, die in eerste instantie nog woest (onbruikbaar) en leeg was. Wat dit hoofdstuk ons in werkelijkheid wil leren is waarom God de aarde stap voor stap bewoonbaar heeft gemaakt, zoals Jesaja ons duidelijk vertelt (Jesaja 45:18, waar datzelfde woord ‘woest’ is vertaald als ‘baaierd’). Daarom is het enige dat we zeker weten, het feit dat God er, hoe dan ook, voor gezorgd heeft dat de aarde zo werd als Hij die wilde hebben, en dat er die schepselen op kwamen te wonen die Hij daar wilde hebben. Hoe Hij dat heeft gedaan is niet van belang. En dus is elke discussie daarover een verspilling van tijd.

Overeenkomsten en verschillen tussen mensen en dieren

In feite vertelt Genesis 1 ons ook dat de mens in essentie bestaat uit dezelfde aardse materie waar ook de dieren uit bestaan: beide zijn geformeerd uit het ‘stof van de aardbodem’ (afar = aardse materie) en zijn zo geworden tot een levend wezen (nefesj), in leven gehouden door Gods levensadem (ruach). Het enige dat de mens van de dieren onderscheidt is zijn vermogen om God te kennen, en Hem dus bewust te dienen. Maar de mens die dat inzicht niet heeft, beschrijft de Schrift inderdaad als niet meer dan een dier. En dan is een beschrijving van die mens als een wat ‘opgepoetste’ aap niet eens zo ver bezijden de
waarheid. Het enige dat we zeker weten, is dat we door ons moreel inzicht van oorsprong een duidelijke meerwaarde hebben ten opzichte van de dieren, en dat wij van onze kant dan ook de plicht hebben met die meerwaarde iets te doen, namelijk God dienen.

We moeten dus concluderen dat de discussie tussen creationisten en evolutionisten in feite gaat over (bijbels gezien) niet van belang zijnde aspecten, die de aandacht slechts afleiden van waar het wel om gaat.

R.C.R

+

Voorgaande:

Wetenschap en religie zijn met elkaar te rijmen

Wetenschappers, filosofen hun zeggen, geloven en waarheden

Bijbel en Wetenschap – Geloof en onderzoek een wetenschappelijke benadering – Schepping, intelligent design, evolutie – Ontstaan en ontwikkeling van het leven op aarde (1)

++

Aanvullend

  1. Taal van de Bijbel onder ogen zien
  2. Begin van leven op aard: schepping of evolutie
  3. Ontstaan van het lineaire denken
  4. Kosmos, Schepper en Menselijk Lot
  5. Het begin van alles
  6. Van chaos naar ordelijkheid
  7. De Schepper achter eerste levende wezens
  8. EO-directie: ‘Wij geloven in God als Schepper’

+++

Gerelateerd

  1. Dhatu 5: Sunyata – De Leegte
  2. Terug naar de zee!
  3. God-Hypothesis: …in the Details
  4. Life aand Living Forms Present a Problem for Materialism but not for Biblical Theism
  5. Treadmills: Proof of Intelligent Design
  6. Mimicking a Neural Network–an exercise in Intelligent Design?
  7. Creationist Wisdom #896: Is There Any Hope?

Torens waarvan de top tot in de hemel reikt

Het zal de meeste krantenlezers ontgaan zijn, maar wie de technische pers volgt, weet dat er al enkele jaren een race aan de gang is om het hoogste gebouw ter wereld te bezitten.

Wij zijn ver weg van “Het Witte Huis” in Rotterdam dat rond 1900 met haar 43 meter hoogte het hoogste gebouw van Europa was en werd gebouwd naar voorbeeld van de Amerikaanse wolkenkrabbers.

Home Insurance Building.JPG

Kantoorgebouw Home Insurance Building in Chicago (Verenigde Staten)

De hoogbouw hausse die de Verenigde Staten aan het einde van de 19e en het begin van de 20e eeuw overspoelde werd echter niet alleen aangejaagd door technische innovaties zoals de veiligheidslift van Otis uit 1852, de toepassing van gewapend beton en staalskeletten maar ook door economische prikkels als een stijging van de stedelijke grondprijzen en een daling van de staalprijzen. Het 42 meter hoge Home Insurance Building in Chicago, van de architect William Lebaron Jenney, gebouwd in 1885 wordt vaak beschouwd als de eerste echte wolkenkrabber.

File:Empire State Building by David Shankbone.jpg

Empire State Building from a Park Avenue skyscraper. – Photo David Shankbone – August 2007

Decennia lang behoorde het Empire State Building in New York met zijn 443 m tot de hoogste “wolkenkrabbers“.

File:Petronas Panorama II.jpgIn 1998 gingen de (tweeling) Petronas Towers in Kuala Lumpur daar met ca. 10 m overheen.

In 2004 ‘verbeterde’ de Taipei 101, in de hoofdstad van Taiwan, het record met meer dan 50 m: totale hoogte 508 m (meer dan een halve kilometer!).

In de stad Dubai in de Verenigde Arabische Emiraten werd  op 21 september 2004 begonnen met de bouw van een toren die op 21 juli 2007 de titel ‘hoogste gebouw ter wereld’ mocht verkrijgen.

Lang werd de exacte hoogte geheim gehouden. Op 17 januari 2009 bereikte de toren haar hoogste punt, met een hoogte van 828 meter. Inclusief antennes en vlaggenmasten is de hoogte 829,8m. De hoogste toren mocht als Burj Khalifa (Arabisch: برج خليفة) met groots vuurwerk geopend worden op 4 januari 2010. Het koelsysteem gebruikt het equivalent van ruim 10,2 miljoen kilo gesmolten ijs als koelwater.

File:Dubai skyline 2015 (crop).jpg

Horizon van Downtown Dubai met Burj Khalifa vanuit een helikopter

Intussen is bevestigd dat de toegenomen seismische (aardbevings-) activiteit, die inmiddels in Taipei is waargenomen, wordt veroorzaakt door de druk van de toren. Het gaat nog om kleine, niet voelbare trillingen, maar het is duidelijk dat de ondergrond bezig is te reageren op de enorme zeer plaatselijke (en variërende!) druk. Soortgelijke effecten zijn ook al waargenomen bij zeer grote, recent aangelegde stuwmeren. Het absurde is dat, anders dan in het centrum van New
York, schaarse bouwruimte niet de reden is voor het bouwen van deze giganten. Het gaat uitsluitend om nationaal prestige.

File:12062008 dubail mall galery.JPG

Een groots koop paradijs: Dubai Mall

De betrokken landen zijn rijk en kunnen het zich veroorloven. En rijkdom wil zich tonen. De toren in Dubai vormt het middelpunt van een multifunctioneel complex, dat onder meer het daarnaast gelegen grootste winkelcentrum ter wereld, de Dubai Mall omvat. De toren ligt aan een kunstmatige vijver met daarin de grootste fontein ter wereld.  In het geval van Dubai is zelfs de vraag naar (kantoor)ruimte niet de drijfveer. Integendeel: men begint zich al af te vragen of men al die ruimte wel verhuurd krijgt, en de zaak niet een financiële ramp dreigt te worden. In dat verband wordt al gesproken van een ‘toren van Babel’. Maar de echte vraag begint zich op te dringen of niet terrorisme maar geologische instabiliteit misschien de grootste bedreiging van dergelijke bouwsels gaat vormen, en of dat ‘toren van Babel’ risico niet veel meer in de klassieke zin moet worden ingeschat. De moderne mens lijkt intussen even ver doorgeschoten in zijn eigenwaan als die ten tijde van Abraham.

Bijbel en Wetenschap – Geloof en onderzoek een wetenschappelijke benadering

Schepping, intelligent design, evolutie

Ontstaan en ontwikkeling van het leven op aarde (1)

Eind 2005 ontstond er enige opwinding over een voorstel van de Nederlandse Minister van Onderwijs om een discussie te organiseren over ‘ID’ (intelligent design = intelligent ontwerp). ID is als begrip komen overwaaien uit de Verenigde Staten en duidt op de geclaimde bewijzen dat onze wereld niet door toeval kan zijn ontstaan, maar dat er een ‘intelligent’ plan aan ten grondslag moet liggen. Deze gedachte is op zich niet nieuw, maar heeft nu een nieuwe naam. De strijd van sommige orthodox-christelijke groepen in de VS, om op scholen het zogenaamde ‘creationisme’ (scheppingsleer) te onderwijzen naast het
neodarwinisme’ (evolutieleer), is echter al veel ouder, en heeft feitelijk noch de serieuze Bijbeluitleg, noch de objectieve wetenschap veel goed gedaan. Het was daarom niet verwonderlijk dat het voorstel van de minister allerlei voorvechters uit beide kampen meteen weer de barricaden op joeg. Helaas is het daarbij gebleven.

De discussie is op zichzelf interessant genoeg. En wetenschappelijk gezien is er niets mis met een discussie over verschillende opvattingen. In de wetenschap is dat een normale manier om voortgang te boeken. Maar het onderwerp ‘het ontstaan van de wereld’ is zo beladen dat aan beide kanten sprake is van duidelijk fundamentalisme, waardoor ‘extremisten’, die het hardst roepen, het beeld bepalen. En omdat zij de discussie vooral zien als een oorlog, gaat de nuance volledig verloren, wat weer leidt tot allerlei begripsverwarring. Daarom wil ik eerst proberen de zaken wat meer in perspectief te zetten.

Ontstaan versus ontwikkeling

Schema met grondprincipes van de erfelijkheid (hier: autosomale vererving)

Weinigen lijken zich te realiseren dat schepping en evolutie in principe over verschillende dingen gaan, en dus op zichzelf niet met elkaar in strijd hoeven te zijn. De evolutieleer spreekt over een mechanisme waarmee biologen trachten te verklaren hoe de ene levensvorm zich zou kunnen hebben ontwikkeld tot een andere. Door toevallige veranderingen (mutaties) in het DNA, dat een codering van de erfelijke eigenschappen van de levensvorm bevat, zou een iets gewijzigde variant kunnen ontstaan.
Wanneer die variant beter toegerust zou zijn voor het leven in zijn leefomgeving, zou die zich vervolgens uitbreiden ten koste van de oorspronkelijke variant en die verdringen. Een reeks van dergelijke stappen zou dan kunnen leiden tot een totaal nieuwe soort.

Wanneer je van mening bent dat de Bijbel leert dat elke variant afzonderlijk door
God is geschapen, zou zo’n ontwikkeling inderdaad in strijd zijn met de Bijbel. Maar wanneer je meent dat God wellicht alleen de hoofdsoorten heeft geschapen, en niet elke variant daarop (wel een hond, maar niet elk afzonderlijk ras), dan hoeft daar geen conflict te liggen.

In algemeenheid geldt dat wetenschap tracht te verklaren hoe dingen zich ontwikkeld hebben, maar gewoonlijk nauwelijks, of geheel niet, in staat is uitspraken te doen over ontstaansoorzaken. Sommige wetenschappers hebben daar weliswaar zeer concrete ideeën over, maar die berusten op intellectuele overwegingen en niet op onderzoeksresultaten. En wanneer zij eerlijk zijn, proberen zij die ideeën niet te tooien met hun gezag als wetenschapper. Anderzijds wijst de Bijbel God aan als de primaire ontstaansoorzaak, maar vinden we weinig of niets over de manier waarop dingen tot stand zijn gekomen. De Bijbel gaat in principe niet over de manier waarop, maar over de reden waarom.

Evolutie

Beperkte evolutie hoeft op zichzelf niet in strijd te zijn met de Bijbel.
En voor een dergelijke beperkte evolutie zijn er redelijke wetenschappelijke aanwijzingen. De reden waarom neodarwinisme zich slecht verdraagt met de leer van de Bijbel is vooral gelegen in de gedachte van een ‘universele’ evolutie:

alle leven op aarde zou zich door middel van evolutie hebben ontwikkeld uit één enkele oervorm.

De chemische structuur van DNA. Blauw, rood, groen en paars: basen. Oranje: deoxyribosegroep. Geel: fosfaatgroep. De twee- en drievoudige waterstofbruggen zijn aangegeven met stippellijntjes. De 3′- en de 5′-uiteinden van de “ruggengraten” staan eveneens aangegeven

Daarvoor zijn echter weer geen harde wetenschappelijke bewijzen. Die gedachte steunt op de overweging dat een degelijke ontwikkeling, wetenschappelijk gezien, het enige redelijke alternatief is voor een bewuste schepping.
Maar dan mag je dat alternatief daar dus niet mee ‘bewijzen’, want dat zou een klassiek geval zijn van een cirkelredenering.

Belangrijk is echter het volgende. Als evolutie het gevolg is van een mutatie van DNA, dan moet je wel eerst DNA hebben! Evolutie gaat
dus over de ontwikkeling van het leven op aarde (en in dat kader over
het ontstaan van verschillende soorten), maar absoluut niet over het
ontstaan van leven op aarde.

Weliswaar zijn daar ook ideeën over, en die worden gemakshalve ook
nog wel meegenomen onder de kop neodarwinisme (populair:
‘evolutie’), maar dat is toch een totaal ander onderwerp: met evolutie
(waar of niet) kun je het ontstaan van leven niet verklaren!

Het ontstaan van leven

Fred Polak.jpg

Fred Lodewijk Polak (1907–1985) Nederlands ambtenaar, hoogleraar, bestuurder en politicus voor de PvdA en DS’70 + een van de aartsvaders van de Nederlandse futurologie.

Die theorieën over het ontstaan van leven kun je echter, in tegenstelling tot die over de evolutie zelf, prima in een laboratorium toetsen. En dan moeten we concluderen dat zulke proeven tot op heden erg weinig concreets hebben opgeleverd. Strikt wetenschappelijk gesproken moet je dan aannemen dat er blijkbaar nog te grote afwijkingen van de werkelijkheid in zitten, wat sommigen er echter niet van weerhoudt ze voor principieel correct te houden: het zou alleen nog wat schorten aan de details. In 1981 sprak de toenmalige futuroloog Fred Polak als zijn verwachting uit dat er vóór het einde van de eeuw kunstmatig leven zou zijn geproduceerd. We zijn nu bijna aan kwart eeuw verder, en we zijn nog geen stap dichter bij dat doel dan toen. Dus opnieuw: wetenschappelijk moet je dan concluderen dat er ernstige manco’s zitten in je theorie. Hoe dat precies zit kan ik het kader van dit artikeltje niet uitleggen (dat heb ik elders wel gedaan), maar het komt er op neer dat die manco’s (wetenschappelijk gesproken!) niet in de exacte details zitten, maar van principiële aard zijn. En dat betekent dat, wat neodarwinisme ook te zeggen mag hebben over de ontwikkeling van het leven op aarde, het in elk geval tot nu toe niets nuttigs heeft kunnen zeggen over de oorsprong van dat leven.

R.C.R.

+

Voorgaande

Wetenschappers, filosofen hun zeggen, geloven en waarheden

++

Aanvullende lectuur

  1. Het begin van alles
  2. Is daar een veroorzaker van alles
  3. Gods vergeten Woord 11 Schepping 3 Andere ontstaansverhalen
  4. Gods vergeten Woord 12 Schepping 4 De Schepper zelf
  5. Terugblikkend op de eerste mens en eerste gebeurtenissen 1 Ontstaan en plaatsing eerste mens
  6. Bereshith 2:4-14 Adem en leven plaatsing door de Elohim God
  7. Kosmos, Schepper en Menselijk Lot
  8. Vertrouwen, Geloof, Roepen en Toeschrijving aan Jehovah #3 Stem van God #1 Schepper en Zijn profeten
  9. Het begin van Jezus #2 Aller Begin
  10. Ongelovige Thomassen, Jezus en zijn God
  11. Materialisme, “would be” leven en aspiraties #3

Plaatsing van Jezus door zogenaamd Bijbelstudie webruimte

Op“Biblespace- Uw Bijbelstudie – Uw Redding” wordt er helemaal geen plaats gelaten om over te gaan tot ernstige Bijbelstudie, doordat enkel stellingen geponeerd worden waarbij lezers niet kunnen op reageren. (Op 23 juni 2017 is er op die website namelijk geen reactie mogelijk bij de artikelen.)

Zo kan men wel verwensingen of negatieve kritiek vinden op anderen maar laat men geen kritiek op zichzelf toe, of laat men die geschoffeerde groepen niet aan het woord. De andersdenkenden die hun denken met onjuiste informatie worden besproken kunnen geen weerlegging voor leggen.

Algemeen vindt men zo vele trinitarische groepen die totaal geen openheid willen vertonen of zich zo willen opstellen dat anders denkenden kunnen reageren. Het zijn juist die trinitarische groeperingen die doen wat zij anderen verwijten.

Vandaag wil men alle godsdiensten centraliseren en dan controleren, een voorbereiding van de komende antichrist. {Wat betekent Jezus voor u?}

De schrijver van dat artikel geeft aan dat hij wil spreken over de goddelijkheid van Jezus, en schrijft dat

bijna tweeduizend jaar zijn er kinderen Gods die Jezus zijn trouw gebleven, en Hem niet hebben verraden.  {Wat betekent Jezus voor u?}

Hij vergeet dat hij zoals vele andere trinitariërs juist die man van Nazareth heeft verraden en nog veel erger dat hij juist met zijn geloofsgemeenschap de daad van Jezus geminimaliseerd heeft tot een zich belachelijk makende godheid die de ene na de andere leugen verkondigt.

De artikel schrijver poneert

Vandaag wil het volk Jezus niet meer aanvaarden voor wat Jezus is :

de Zoon van God, en goddelijk ! {Wat betekent Jezus voor u?}

Met de vinger op de zere plek vergeten vele het verschil te zien tussen ‘goddelijk’ zijn en ‘god zijn’ alsook ‘de God zijn’. Zij zien ook over het hoofd hoe er in de Bijbel over meerdere goden wordt gesproken maar ook duidelijk wordt gemaakt dat wij als mensen slechts één Ware God mogen aanbidden, en dat er in het Rijk van God slechts plaats is voor één Enige God die slecht één is, en geen veelvoud van goden is (twee, drie of meerdere).

Voor vele mensen vandaag is Jezus slechts een profeet, als vele anderen. Voor kinderen wordt Hij verborgen als t ware. Welke ouders spreken er nog over Jezus tegen hun kinderen ? Kinderen weten wel veel van superman, maar wie Jezus is moet hun nog duidelijk gemaakt worden. Jezus is God ! God is mens geworden ! {Wat betekent Jezus voor u?}

schrijft dat bovengenoemde blog, waarbij het totaal in gaat tegen de Bijbelse leer, die het zegt te verkondigen en te bestuderen.

Volgens de Schrift is Jezus wel degelijk een profeet, ook al geeft dat blog de indruk dat hij dat niet zou zijn. Het was de Allerhoogste Goddelijke Macht die Zijn gezondene en Zijn eigen eniggeboren geliefde zoon gebruikte om Zijn Woorden kenbaar te maken .

“die te gast moet zijn in de hemel tot aan de tijden van het herstel van alle dingen waarvan God heeft gesproken door de mond van zijn heilige profeten sinds eeuwig;” (Handelingen 3:21 NB)

In die zoon van mensen moeten wij geloof stellen, alsook moeten wij het Geestelijk Wezen, De Allerhoogste Godheid (die geen Driegodheid is)geloven die Jezus gezonden heeft en hem als Zijn zoon erkend heeft.

“zij zal een zoon baren en jij zult als zijn naam uitroepen: Jezus!- \@de Heer redt;\@ want hij zal zijn gemeente redden van hun zonden!” (Mattheüs 1:21 NB)

“en zie, een stem uit de hemel die zegt: dit is mijn zoon, de geliefde, in wie ik een welbehagen heb!” (Mattheüs 3:17 NB)

“wanneer ze u in deze stad vervolgen: vlucht naar de andere; want het is zeker, zeg ik u, ge zult niet het einde bereiken met de steden van Israël voordat de mensenzoon komt!” (Mattheüs 10:23 NB)

“want zoals ‘Jona drie dagen en drie nachten in de schoot van het zeemonster is geweest’, zó zal de mensenzoon drie dagen en drie nachten zijn in het hart van de aarde;” (Mattheüs 12:40 NB)

“Want zozeer heeft God de wereld liefgehad dat hij de Zoon, de eniggeborene, gegeven heeft,- opdat ieder die in hem gelooft niet verloren zal gaan maar eeuwig leven mag hebben.” (Johannes 3:16 NB)

“vast en zeker is het, zeg ik u, dat wie mijn spreken hoort en gelooft in wie mij uitstuurt, eeuwig leven heeft en niet in het oordeel komt; nee, hij is overgegaan uit de dood naar het leven;” (Johannes 5:24 NB)

“Als Jezus dit alles heeft uitgesproken heft hij zijn ogen ten hemel en zegt: Vader, het uur is gekomen; verheerlijk uw Zoon, opdat uw Zoon ú mag verheerlijken,” (Johannes 17:1 NB)

“zoals geschiedde in de dagen van Noach, zó zal het ook zijn in de dagen van de mensenzoon:” (Lukas 17:26 NB)

“En ik zag, en zie: een witte wolk, en op de wolk was gezeten iemand als een mensenzoon, met op zijn hoofd een gouden kroon en in zijn hand een scherpe sikkel.” (Openbaring 14:14 NB)

God heeft geen welbehagen in zichzelf maar in Zijn zoon, die Hij geautoriseerd heeft in Zijn Naam te handelen en ook heeft aangesteld als Zijn hogepriester en als bemiddelaar tussen Hem en de mens.

“Jezus komt naderbij en spreekt tot hen; hij zegt: mij is gegeven alle gezag in hemel en op aarde;” (Mattheüs 28:18 NB)

“en heeft hij hem volmacht gegeven om een beoordeling te doen omdat hij de mensenzoon is!-” (Johannes 5:27 NB)

“Hierom, heilige broeders-en-zusters, een hemelse roeping deelachtig, houdt steeds voor ogen de apostel en hogepriester van onze belijdenis: Jezus,” (Hebreeën 3:1 NB)

jezus op het water

Wij mogen ons geen verkeerde held nemen maar moeten opkijken naar onze voorloper, die door God ook aangesteld is als hogepriester, zodat wij geen andere hoge priesters meer nodig hebben. God kan onmogelijk priester voor zich zelf zijn en zulke positie zou helemaal geen nut hebben. Als priester zou Hij niet voor de mens kunnen optreden noch bemiddelen, want een persoon kan onmogelijk met zichzelf bemiddelen, tenzij hij schizofreen is, wat de trinitariërs van Jezus maken een schizofreen iemand die een bepaald ogenblik alles zou weten en een ander ogenblik beweert dingen niet te weten en zegt dat het niet aan hem gelegen is maar aan een ander, die hij dan weer zelf zou zijn (volgens de trinitariërs).

“waar als voorloper voor ons Jezus is binnengekomen, toen hij ‘naar de ordening van Melchisedek’ hogepriester werd tot in de eeuwigheid.” (Hebreeën 6:20 NB)

“Want God is één, één is ook de middelaar tussen God en mensen: een mens, Christus Jezus,” (1 Timotheüs 2:5 NB)

“en tot Jezus, middelaar van een nieuw verbond, en tot bloed ter besprenkeling dat sterker spreekt dan dat van Abel.” (Hebreeën 12:24 NB)

Wanneer men Jezus tot God neemt ontneemt men hem zijn waarlijke positie en verlaagt men de waarde van zijn offergave. Namelijk zijn er velen die beweren dat Jezus God moet zijn omdat zij geloven dat geen enkele mens bekwam is om datgene te doen wat Jezus deed. Dat is totaal Jezus onderschatten. Ofwel is het de foutieve denkwijze dat God zulk een wrede God zou zijn dat Hij de mensen regels heeft gegeven waaraan de mens zich niet zou kunnen houden en dat Hij daarom moest doen of Hij Zich zou opofferen voor de mens met zijn waandoodsvoorstelling. Zij vergeten dat zulk een schouwspel met God die deed alsof Hij stierf, want God kan niet sterven, een absurde komedie zou zijn die niets op lost en voor de mens ook geen enkel positief vooruitzicht geeft, daar er dan geen hoop in de verrijzenis van een mens kan bestaan omdat God geen mens is maar een Geestelijk Wezen en geen mens ons is voorgegaan uit de dood.

In het geval Jezus God zou zijn is de wereld niets met die schijnvoorstelling van een Onsterfelijk Wezen dat doet alsof het dood gaat en dan uit die dood zou op staan. Verder geeft het de indruk dat die Godheid een verschrikkelijk monster, of wrede God, moet zijn omdat Hij dan na die toneelvoorstelling nog steeds zo vele miljoenen mensen enorm laat afzien. Dagelijks sterven nog vele duizenden aan hongersnood en wegens geweld dat hen ten onrechte wordt aangedaan en de onrechtdoeners blijken nog steeds enorm te genieten van hun daden en van hun rijkelijk leven terwijl anderen alle moeite hebben om in hun armoede te overleven.

De Allerhoogste God is gelukkig geen wreedaardig wezen maar een God van liefde. In Hém berust nog een grotere liefde dan de agapè liefde. Gods liefde overstijgt deze van enig mens, zelfs die van de Nazarener Jood die bereid was God Zijn Wil te doen, niettegenstaande dat dat zijn leven zou kosten aan de martelpaal.

Eigenaardig genoeg wordt in het aangehaalde artikel geschreven en zelfs onderlijnt terwijl men het zelf niet gelooft:

Petrus was niet de eerste Paus zoals men wil laten geloven, maar de context maakt duidelijk dat Jezus zijn gemeente bouwt op mensen die weten en erkennen dat Jezus de zoon van God is. Om dit te kunnen aanvaarden is er een operatie gebeurt aan de mens. Dan kan God op ieder zulk mens zijn gemeente bouwen ! Er waren dan nog geen denominaties en soorten van christenen ! {Wat betekent Jezus voor u?}

Wij moeten beseffen dat er zeer vele kerken of kerkgenootschappen zijn. De wereld is bezaaid met allerlei soorten religies en allerlei soorten gebedshuizen, tempels, synagogen, kerken of moskeeën, waar men allerlei leerstellingen op na houdt. Maar ware gelovigen die als navolgers van de rabbijn Jeshua of Jezus Christus, door het leven willen gaan, moeten het wijze besluit nemen om alle leringen die niet met die van Jezus overeenstemmen opzij te schuiven.

Jezus, zoals elke Jood, geloofde slechts in één Ware God, de God van Israël. Die God van Abraham was en is een enkelvoudige God en geen onderdeel van een Drie-eenheid of Drievuldigheid.

Velen die voor het Drie-eenheidsdenken zwichten denken dat Jezus omdat hij zieken genas en zonden vergaf wel God moest zijn omdat alleen God dat kan doen. Zij zien over het hoofd dat het niet Jezus was die al die mensen liet zien of hun kreupelheid ongedaan maakte, of mensen uit de dood deed op staan of zonden vergaf. Jezus verzocht zijn hemelse Vader om dat te doen. Het was steeds God die de handelingen van Jezus Christus en Jezus zijn woorden tot werkelijkheid liet komen. Jezus had van God de autoriteit gekregen om in Gods Naam te spreken en handelen, maar zonder God kon Jezus niets.

“17  Maar hij heeft hun geantwoord: mijn Vader werkt ononderbroken en zo werk ik ook! 18 Daardoor zijn toen de Judeeërs eens te meer zijn dood gaan zoeken, omdat hij niet alleen de sabbat ontbond maar ook God zijn eigen Vader noemde,- zo zichzelf gelijkmakend aan God. 19 Toen heeft Jezus geantwoord en tot hen gezegd: vast en zeker is het, zeg ik u: de zoon kan niet zomaar uit zichzelf iets maken of hij moet het de vader zien maken want al wat díe maakt, evenzo maakt ook de zoon;” (Johannes 5:17-19 NB)

De houders van de website Biblespace- Uw Bijbelstudie – Uw Redding zouden beter in acht nemen wat zij zelf schrijven

Wie Jezus niet als de Zoon van God aanneemt is een antichrist ! {Wat betekent Jezus voor u?}

Iedereen moet beseffen dat vandaag de dag het belangrijk is om te geloven wie Jezus is en om hem als de Weg naar God te volgen. Iedereen moet zoals Jezus elf besefte weten dat God veel groter is dan Jezus. Wij moeten allen onder Jezus Christus komen die zelf ook onder God staat, aan wie Jezus op het einde na onderwerping aan hem ook alles aan zijn hemelse vader zal overdragen.

“ge hebt gehoord dat ík u heb gezegd: ik ga heen én kom naar u toe; als ge me liefhadt zoudt ge verheugd zijn dat ik naar de Vader ga, omdat de Vader groter is dan ik;” (Johannes 14:28 NB)

“Maar wel wil ik dat ge weet dat de Christus het hoofd is van elke man, de man het hoofd van de vrouw en God het hoofd van de Christus.” (1 Corinthiërs 11:3 NB)

“Maar wanneer alles aan hem onderworpen is, dán zal ook de Zoon zelf zich onderwerpen aan hem die alles aan hem heeft onderworpen, opdat het zal zijn: God alles in allen!” (1 Corinthiërs 15:28 NB)

Laat niemand vergeten hoe wij onder Christus Jezus één moeten worden zoals Jezus één is met zijn Goddelijke Vader, en hoe wij de Zoon moeten erkennen voor wie hij is en voor wat hij gedaan heeft. De wereld moet weten dat diegene die God niet gelooft en geen acht slaat op Zijn woorden en op de woorden van Zijn zoon de Vader niet tot zich zal krijgen en geen aanspraak zal kunnen maken op rechtvaardiging door het offer van Gods zoon. Erkenning van de zoon als de Weg naar God is essentieel voor een waardig geloofsleven.

“ieder die de Zoon verloochent heeft ook de Vader niet; wie de Zoon belijdt heeft ook de Vader.” (1 Johannes 2:23 NB)

Wij wensen onze lezers ook te waarschuwen voor die websites die het vertikken om de lezers ook aan het woord te laten. Indien er geen mogelijkheid is op een website die een blog voorziet, om reacties te geven, of als een blog de bedenkingen van anderen verzwijgt of niet publiceerbaar maakt, moet men steeds argwanend zijn. Trouwens moet men altijd op de hoede zijn voor de ontkenners van het zoonschap van Jezus. Steeds moet men ook elke site (ook onze publicaties) onderwerpen aan een vergelijking met de Heilige Schrift, de Bijbel, het enige onfeilbare Woord.

Blijf steeds onder ogen zien dat het belangrijk is om te doen wat, en de weg uit te gaan die, God voor legt aan de wereld. Jezus is de Weg en hem moeten wij volgen. Hem moeten wij erkennen als de eniggeboren zoon van God dankzij wie wij onder de genadegave van God vallen.

+

Voorgaand

Jezus zoon van David, zoon van Abraham en zoon van God

Azteekse en Romeinse tradities die ons nog steeds beïnvloeden

El Shaddai Die verscheen voor Abraham

Bijbel, zwaard van de Geest in de eenheid van het geloof en van de kennis van de Zoon van God om tot een volkomen mens te komen

++

Vindt ook om te lezen

  1. God die Almachtige Geest die geen mens kan zien
  2. De Almachtige God der goden, groter dan en hoog verheven boven alle goden
  3. Is God een Drie-eenheid
  4. Heilige-drievuldigheid of drie-eenheid
  5. Bijbel, Gods Woord ingegeven nuttig tot lering, tot bestraffing, tot verbetering en tot onderwijzing
  6. Gods vergeten Woord 19 Geopenbaarde Woord 4 Het ware licht
  7. Gods wil dat alle soorten van mensen worden gered
  8. De verkeerde held
  9. Het begin van Jezus #1 Menselijke aspecten
  10. Het begin van Jezus #7 Een Nieuwe Adam, zoon van Abraham
  11. Het begin van Jezus #8 Beloofde Gezalfde zoon van God
  12. Het begin van Jezus #11 Goddelijk verwezenlijkt en niet geïncarneerd
  13. Het begin van Jezus #13 Een te komen mens
  14. De Verlosser 1 Senior en junior
  15. 2020 jaar geleden werd de weg geopend
  16. Verwaarloosde geboortedag en sterfplaats 1 Rabbijn Jeshua en Romeinse weerstand
  17. Wie is Jezus volgens Prof. Buzzard
  18. Een koning die zijn onderdanen wetten oplegt waarvan hij weet dat zij zich er nooit aan kunnen houden
  19. De god zoon, koning en zijn onderdanen
  20. De Gezalfde en de eerste dag van de feestperiode van Ongezuurde Broden
  21. Voor de Wil van Hem die groter is dan Jezus
  22. Belangrijkste weekend van het jaar 2016
  23. Gevangenneming en terechtstelling van Christus Jezus
  24. Jezus vindt de dood op Golgota op voorbereidingsdag
  25. Offers van mensen onvolkomen tegenover het volmaakte slachtoffer door God te leveren 1
  26. Offers van mensen onvolkomen tegenover het volmaakte slachtoffer door God te leveren 2
  27. Na de sabbat na Pesach, de verrijzenis van Jezus Christus
  28. Hellenistische invloeden
  29. Politiek en macht eerste prioriteit #2 Arianisme, Nestorianisme en Monofysitisme
  30. Politiek en macht eerste prioriteit # 3 Verhoging van Maria en de Heilige Geest
  31. Filosofen, theologen en ogen naar de ware kennisgever van bestaan van God
  32. Denkers in de maatschappij
  33. Doctrine van de Drievuldigheid
  34. Filippenzen 1 – 2
  35. Tekenen te herkennen in Tijden der Laatste dagen
  36. Broeders en Zusters in Christus door de eeuwen heen. #5 Apologeten
  37. Broeders en Zusters in Christus door de eeuwen heen. #6 Constantijn de Grote
  38. Vele kerken
  39. Christenen
  40. Bedenkingen: Gods eigen Volk
  41. Heeft Bijbel voor de mens van vandaag nog betekenis
  42. Zomertijd ideaal op met Bijbellezing aan te vangen #1Bestseller aller tijden

+++